Soorten bariatrische chirurgie vergeleken: gastric sleeve, gastric bypass, mini-bypass en SADI-S

Soorten bariatrische chirurgie in één oogopslag

Alle moderne bariatrische operaties worden meestal via kleine sneetjes (laparoscopie) onder algehele narcose uitgevoerd. Ze helpen op twee manieren bij afvallen: door de inhoud van de maag te verkleinen en door darmhormonen en spijsvertering te veranderen, zodat de honger afneemt en er minder calorieën worden opgenomen. De keuze hangt af van uw BMI, bijkomende aandoeningen, eetgewoonten en eerdere operaties.

Dit zijn gangbare cijfers uit onderzoek, geen belofte. Het resultaat hangt af van de operatie, uw startgewicht en vooral van hoe u daarna eet en beweegt.

Gastric sleeve

Bij een gastric sleeve verwijdert de chirurg ongeveer drie kwart van de maag langs de grote bocht. Wat overblijft is een smalle buis, ongeveer zo groot als een banaan. De porties worden veel kleiner, en omdat het verwijderde deel het meeste ghreline, het hongerhormoon, aanmaakt, neemt de eetlust meestal af.

De sleeve is wereldwijd de meest uitgevoerde bariatrische operatie. De normale route van het voedsel door de darm blijft behouden, waardoor de opname van vitamines minder wordt beïnvloed dan na een bypass. De belangrijkste nadelen zijn dat de ingreep niet terug te draaien is en zure reflux kan veroorzaken of verergeren; mensen met ernstige reflux krijgen daarom vaak een bypass aangeraden.

Roux-en-Y gastric bypass

Bij een Roux-en-Y bypass maakt de chirurg een klein zakje bovenin de maag en verbindt dat rechtstreeks met een lis van de dunne darm. Het voedsel slaat het grootste deel van de maag en het eerste stuk darm over. Dat beperkt de porties, vermindert de opname en heeft een sterk effect op darmhormonen die bloedsuiker en eetlust regelen.

De bypass wordt al tientallen jaren onderzocht. Vaak leidt hij tot remissie of verbetering van type 2-diabetes, hoge bloeddruk en reflux. Daar staat tegenover dat levenslang vitamine- en mineralensupplementen en regelmatig bloedonderzoek nodig zijn, en sommige mensen krijgen dumpingklachten na zoet of vet eten.

Mini-bypass (MGB)

De mini-bypass, ook one-anastomosis gastric bypass genoemd, gebruikt een langer, smal maagzakje dat met één verbinding in plaats van twee aan de dunne darm wordt gekoppeld. De operatie is technisch eenvoudiger en vaak korter, en gewichtsverlies en effect op diabetes zijn doorgaans vergelijkbaar met de Roux-en-Y bypass.

Het specifieke risico is galreflux, waarbij gal uit de darm terugstroomt naar het maagzakje. Daarom beoordelen chirurgen refluxklachten zorgvuldig voordat ze voor deze ingreep kiezen. Zoals elke bypass vraagt hij levenslang supplementen en controles.

SADI-S

SADI-S (single anastomosis duodeno-ileal bypass met sleeve) combineert een gastric sleeve met het omleiden van een lang deel van de dunne darm. Het voedsel verlaat de sleeve en komt pas veel verder in de darm terecht, zodat er minder calorieën en vetten worden opgenomen.

Het is een van de krachtigste operaties en wordt meestal overwogen bij een zeer hoge BMI, ernstige type 2-diabetes of als tweede stap wanneer een sleeve onvoldoende resultaat gaf. Omdat de opname sterker afneemt, is het risico op vitamine- en eiwittekorten groter en is zorgvuldige levenslange nazorg onmisbaar. Meer over de operaties die wij uitvoeren leest u op onze pagina over bariatrische chirurgie.

Ballon en band: waarom ze minder worden gebruikt

Een maagballon wordt via een endoscoop in de maag geplaatst en na enkele maanden verwijderd. Er is geen operatie nodig, maar het effect is tijdelijk en een groot deel van het gewicht komt na verwijdering vaak terug. Soms wordt een ballon vóór een operatie gebruikt om het risico te verlagen.

De verstelbare maagband was vroeger populair. Die wordt rond het bovenste deel van de maag geplaatst en kan worden verwijderd, maar veel banden moesten worden weggehaald of vervangen door verschuiving, ingroei of te weinig gewichtsverlies. Daarom geven de meeste chirurgen nu de voorkeur aan de sleeve of een bypass.

Kan het gewicht terugkomen?

Ja, gedeeltelijk, en dat is goed om vooraf te weten. De meeste mensen vallen het meest af in de eerste één tot twee jaar. Daarna komt bij sommigen een deel terug, vooral als ze weer gaan snaaien, suikerhoudende dranken drinken of calorierijk vloeibaar voedsel nemen, dat gemakkelijk door een kleine maag gaat.

Wat helpt om het resultaat vast te houden:

• kleine maaltijden, eerst eiwitten en langzaam kauwen;
• suikerhoudende en koolzuurhoudende dranken vermijden;
• regelmatig bewegen;
• de voorgeschreven supplementen nemen en naar de controles gaan;
• begeleiding door een diëtist en zo nodig een psycholoog.

Komt het gewicht terug, dan is in sommige gevallen een revisieoperatie mogelijk, bijvoorbeeld het omzetten van een sleeve in een bypass of SADI-S. Dat is een aparte beslissing na volledig onderzoek.

De juiste operatie kiezen bij City Medical Centre

City Medical Centre voert gastric sleeve, Roux-en-Y bypass, mini-bypass en SADI-S uit en werkt met internationale patiënten. Het deel over de maagballon en de maagband is algemene informatie: deze methoden horen niet bij de operaties die wij aanbieden, en de passende optie wordt tijdens het consult gekozen. Het eerste consult is gratis en kan online plaatsvinden: stuur uw lengte, gewicht, een lijst van aandoeningen en medicijnen en eventuele eerdere operaties, en de chirurg legt uit welke opties bij u passen en waarom.

De definitieve keuze wordt gemaakt na een volledig vooronderzoek, met bloedonderzoek en gastroscopie. De kosten worden na de beoordeling genoemd en in het contract vastgelegd. Een persoonlijke coördinator begeleidt u van uw eerste bericht tot en met de operatie en het herstel, en vragen kunt u via WhatsApp sturen. Meer informatie vindt u op de pagina over bariatrische chirurgie.

Bronnen

• ASMBS — Bariatric surgery procedures
• NIDDK — Types of bariatric surgery
• NHS — Weight loss surgery

Veelgestelde vragen

Welke bariatrische operatie is het meest effectief?

In onderzoek leiden bypassoperaties en SADI-S meestal tot meer en langer blijvend gewichtsverlies dan een sleeve, en SADI-S hoort bij de krachtigste ingrepen. Welke operatie voor u het meest effectief is, hangt af van uw BMI, bijkomende aandoeningen, reflux en eetgewoonten. De chirurg weegt deze factoren en de risico’s af voordat hij een methode aanraadt.

Wat is het verschil tussen sleeve en bypass?

Een sleeve verkleint de maag, maar laat de normale route van het voedsel door de darm intact. Een bypass maakt een klein zakje dat rechtstreeks met de dunne darm wordt verbonden, zodat het voedsel een deel van het spijsverteringskanaal overslaat. Een bypass werkt meestal sterker op diabetes en reflux, maar vraagt levenslang supplementen.

Welke operatie is het beste bij diabetes?

Operaties die de darm omleiden, zoals de Roux-en-Y bypass, de mini-bypass en SADI-S, hebben doorgaans het sterkste effect op type 2-diabetes, en veel mensen kunnen hun diabetesbehandeling onder medisch toezicht verminderen of stoppen. Ook een sleeve helpt, vaak in mindere mate. Remissie komt vaak voor, maar is niet gegarandeerd.

Kan het gewicht na bariatrische chirurgie terugkomen?

Enige gewichtstoename is mogelijk, meestal vanaf twee of meer jaar na de operatie, vooral bij vaak snaaien, suikerhoudende dranken en weinig beweging. Voedingsadviezen opvolgen, regelmatig bewegen en naar de controles gaan helpen het resultaat vast te houden. In sommige gevallen kan een revisieoperatie worden overwogen.

Is bariatrische chirurgie omkeerbaar?

Dat hangt af van de operatie. Een sleeve is niet terug te draaien, omdat een deel van de maag wordt verwijderd. Bypassoperaties zijn technisch omkeerbaar, maar dat gebeurt zelden en is een grote ingreep. Een maagband kan worden verwijderd en een ballon is altijd tijdelijk. De operatie moet worden gezien als een beslissing voor het leven.