Behandeling van artrose6 min. leestijd
Knieartrose: stadia, klachten en behandeling zonder operatie
Knieartrose is een van de meest voorkomende oorzaken van kniepijn bij volwassenen en ontstaat zelden van de ene op de andere dag. Het verloopt in stadia, van af en toe stijfheid tot constante pijn en een vervormd gewricht. Deze gids legt uit waarom het ontstaat, hoe elk stadium voelt, hoe de diagnose wordt bevestigd, welke behandelingen zonder operatie per stadium kunnen helpen en wanneer injecties niet meer volstaan.
Het belangrijkste in 30 seconden
- Knieartrose verloopt in stadia: van stijfheid en lichte pijn tot pijn in rust en ’s nachts en een vervormd been.
- Hoe eerder de behandeling begint, hoe meer mogelijkheden; wacht dus niet tot de pijn constant is.
- De basis in elk stadium: bewegen, sterke bovenbeenspieren en gewichtsbeheersing; zelfs matig afvallen verlicht de pijn merkbaar.
- PRP uit uw eigen bloed en SVF uit uw eigen vet passen bij het vroege en matige stadium; ze verlichten pijn, maar maken geen nieuw kraakbeen.
- Schuurt bot op bot of is het been vervormd, dan helpen injecties zelden blijvend en komt een knieprothese ter sprake.
Is knieartrose te behandelen zonder operatie?
In veel gevallen wel, vooral in het vroege en matige stadium. Een behandeling zonder operatie kan een versleten gewricht niet herstellen, maar kan de pijn verlichten, de knie in beweging houden en verdere slijtage van het kraakbeen afremmen.
Hoe eerder de behandeling begint, hoe meer mogelijkheden er zijn. In het gevorderde stadium, als het kraakbeen grotendeels is verdwenen, geven injecties en oefeningen vaak maar beperkte verlichting en wordt een knieprothese vaak besproken. Daarom is het verstandig niet te wachten tot de pijn constant is.
Waarom knieartrose ontstaat
Artrose is een aandoening waarbij het kraakbeen dat de uiteinden van de botten bedekt geleidelijk dunner wordt. Kraakbeen werkt als een gladde schokdemper. Als het slijt, gaan de botten langs elkaar schuren, ontstaan er kleine botuitsteeksels en kan het gewrichtsslijmvlies geïrriteerd raken.
Er is zelden één oorzaak. Het risico neemt meestal toe door:
- leeftijd: de meeste mensen met knieartrose zijn ouder dan 45;
- overgewicht, dat de knieën bij elke stap zwaarder belast;
- eerdere blessures, zoals een meniscusscheur of bandletsel;
- zwaar lichamelijk werk of sport met veel knielen, hurken of schokbelasting;
- de stand van de benen, zoals O-benen of X-benen;
- erfelijke aanleg en het vrouwelijk geslacht.
Sommige van deze factoren zijn niet te veranderen, maar gewicht, activiteit en spierkracht wel, en die hebben een echt effect op het verloop.
Stadia van knieartrose en de klachten
Artsen beschrijven knieartrose vaak in stadia op basis van klachten en röntgenfoto. De grenzen tussen de stadia zijn niet scherp en de klachten passen niet altijd bij het beeld op de foto.
Hoe het meestal voelt
- Vroeg
- Stijfheid na rust, lichte pijn na lang lopen of traplopen
- Matig
- Vaker pijn, kraken, ochtendstijfheid, af en toe zwelling
- Gevorderd
- Pijn in rust en ’s nachts, beperkt buigen, veranderde beenstand
Wat beeldvorming laat zien
- Vroeg
- Minimale veranderingen, eventueel kleine botuitsteeksels
- Matig
- Zichtbare vernauwing van de gewrichtsspleet
- Gevorderd
- Sterke vernauwing, bot schuurt op bot, vervorming
In elk stadium komen pijn die erger wordt bij belasting, stijfheid na zitten, een schurend of krakend gevoel en zwakte of het gevoel dat de knie door zijn hoeven zakt vaak voor. Opvlammingen met zwelling en warmte kunnen komen en gaan.
Hoe de diagnose wordt bevestigd
De diagnose begint meestal met een gesprek en lichamelijk onderzoek. De arts vraagt naar de pijn, hoe lang die al bestaat en wat hem erger maakt, en controleert daarna beweeglijkheid, zwelling, drukpijn en de stand van het been.
Beeldvorming helpt het stadium te bevestigen en andere oorzaken uit te sluiten:
- een röntgenfoto, bij voorkeur staand gemaakt, toont de gewrichtsspleet, botuitsteeksels en vervorming;
- een MRI laat kraakbeen, menisci, banden en bot gedetailleerder zien;
- echografie kan vocht in het gewricht en ontsteking van de weke delen tonen;
- bloedonderzoek wordt soms gebruikt om een ontstekingsreuma uit te sluiten.
Hebt u al recente beelden, dan kan een specialist die vaak op afstand beoordelen voordat hij beslist wat er nog nodig is.
Behandeling zonder operatie per stadium: oefenen, PRP, SVF
De basis in elk stadium
Richtlijnen zijn het erover eens dat bewegen en gewichtsbeheersing op de eerste plaats komen. Sterke bovenbeenspieren ontlasten de knie, en zelfs matig afvallen kan de pijn merkbaar verminderen. Gewrichtsvriendelijke activiteiten zoals fietsen, zwemmen en wandelen op vlak terrein helpen meestal. Goede schoenen, een loophulpmiddel tijdens een opvlamming en fysiotherapie zijn ook nuttig. Pijnstillers en ontstekingsremmers kunnen de klachten een tijd verlichten, maar horen door een arts gekozen te worden.
PRP: bloedplaatjesrijk plasma
PRP wordt bereid uit een kleine hoeveelheid van uw eigen bloed en in de knie geïnjecteerd. Het wordt vaak overwogen in het vroege en matige stadium om ontsteking te kalmeren en pijn te verlichten. De onderzoeksresultaten bij lichte tot matige knieartrose zijn bemoedigend maar wisselend, en PRP laat geen nieuw kraakbeen groeien.
SVF: celtherapie uit eigen vetweefsel
Onder plaatselijke verdoving wordt een klein beetje vet afgenomen, de stromale vasculaire fractie geïsoleerd en samen met plasma in het gewricht geïnjecteerd. Het wordt vooral toegepast in het vroege en matige stadium als een sterker effect wordt gezocht. Het bewijs is nog in ontwikkeling, dus een realistisch gesprek met de arts is belangrijk.
Bij City Medical Centre worden beide methoden onder echogeleiding en zonder opname uitgevoerd; details vindt u op onze pagina over artrosebehandeling.
Wanneer injecties niet genoeg zijn
Injecties werken het best zolang er nog kraakbeen te beschermen is. Een blijvend effect is onwaarschijnlijk als:
- de gewrichtsspleet bijna verdwenen is en bot op bot schuurt;
- het been zichtbaar vervormd is;
- de pijn in rust en ’s nachts ondanks behandeling hevig blijft;
- de knie niet meer genoeg buigt of strekt voor het dagelijks leven.
In zulke gevallen kan een chirurg een knieprothese bespreken. Een eerlijke inschatting van het stadium is de beste manier om geen tijd en geld te steken in een behandeling die niet kan helpen, en om zo nodig het juiste moment voor een operatie te kiezen.
Uw persoonlijke plan bij City Medical Centre
City Medical Centre werkt met internationale patiënten. Het eerste consult en de beoordeling van uw beelden zijn gratis en kunnen online plaatsvinden: stuur uw röntgenfoto’s, MRI of verslagen en beschrijf uw klachten. De arts beoordeelt het stadium, vertelt of PRP of SVF in uw geval zinvol is en noemt zo ja de kosten, die daarna in het contract worden vastgelegd.
Een persoonlijke coördinator begeleidt u van het eerste bericht tot en met de behandeling en de controles, en beantwoordt vragen via WhatsApp. Meer informatie vindt u op de pagina over artrosebehandeling.
Bronnen
Veelgestelde vragen
Welke stadia van knieartrose zijn er?
Artsen beschrijven meestal een vroeg stadium met stijfheid en lichte pijn na inspanning, een matig stadium met vaker pijn, kraken en zichtbare vernauwing van de gewrichtsspleet op de röntgenfoto, en een gevorderd stadium met pijn in rust, beperkte beweeglijkheid en vervorming van het gewricht.
Is knieartrose te behandelen zonder operatie?
In het vroege en matige stadium vaak wel. Bewegen, gewichtsbeheersing en fysiotherapie vormen de basis, aangevuld met injecties zoals PRP of SVF. De behandeling herstelt een versleten gewricht niet, maar kan pijn verlichten en helpen de knie in beweging te houden.
Helpen PRP-injecties bij knieartrose?
Bij veel mensen met lichte tot matige knieartrose verlicht PRP de pijn en verbetert het de functie gedurende enkele maanden. De resultaten verschillen per patiënt en per onderzoek, en PRP laat geen nieuw kraakbeen groeien. Of het bij u past, beslist de arts na beoordeling van uw beelden.
Welke onderzoeken zijn nodig bij knieartrose?
Een röntgenfoto, bij voorkeur staand, is het basisonderzoek om het stadium te bepalen. Een MRI geeft details over kraakbeen, menisci en banden, en echografie kan vocht en ontsteking laten zien. De arts bepaalt na het onderzoek welke beelden nodig zijn.
Wanneer is een knieprothese onvermijdelijk?
Een prothese wordt meestal besproken als het kraakbeen grotendeels is verdwenen, het gewricht vervormd is en de pijn in rust of ’s nachts ondanks behandeling aanhoudt. De beslissing neemt een orthopedisch chirurg samen met u, op basis van klachten, beelden en beperkingen in het dagelijks leven.
Een vraag over uw situatie? Gratis consult
Laat uw naam en telefoonnummer achter, dan belt een coördinator u terug. Foto's en vragen kunt u ook via WhatsApp sturen.
- Het eerste consult is gratis en kan ook online
- De arts noemt de prijs na het onderzoek, die wordt vastgelegd in het contract
- Een persoonlijke coördinator begeleidt u van het eerste bericht tot het herstel
Lees ook
- Behandeling van artritis
Artritis in de knie: oorzaken, vormen en de behandelmogelijkheden van nu
Waarom artritis in de knie ontstaat, de belangrijkste vormen, de diagnose, behandeling van oefentherapie tot PRP en SVF en wanneer u direct hulp zoekt.
- Behandeling van artrose
PRP of SVF-therapie bij knieartrose: de twee methoden vergeleken
PRP of SVF-celtherapie bij knieartrose: hoe beide worden gewonnen, bij welk stadium ze passen, wat u wanneer kunt verwachten, contra-indicaties en herstel.
- Liposuction
Liposuctiemethoden vergeleken: tumescent, VASER, laser en andere technieken
Tumescente, vibrerende, ultrasone (VASER), laser- en waterstraalliposuctie vergeleken: hoe elke techniek werkt, voor wie ze geschikt is en het herstel.